Η Τήνος είναι γνωστή στους περισσότερους για τον μεγαλόπρεπο Ιερό Ναό Ευαγγελιστρίας, που είναι και ο συχνότερος θρησκευτικός προορισμός εντός Ελλάδας.
Το προσκύνημα στην Παναγία, ήταν για εμένα ο πιο σημαντικός λόγος για να ταξιδεύω μέχρι την Τήνο για πολλά χρόνια. Την έχω επισκεφθεί δεκάδες φορές, με τη γιαγιά μου, με τους γονείς μου, μόνη μου και με την οικογένειά μου. Μέχρι που κατάλαβα ότι αυτό το νησί το έχω “ριγμένο” σε σχέση με άλλα. Αποφάσισα ότι έπρεπε να ανακαλύψω τις άγνωστες ομορφιές του.
Είμαι σίγουρη ότι μόλις τις γνωρίσεις, θα το λατρέψεις κι εσύ, όπως εγώ…
Πανέμορφα χωριά
1. Στο πανέμορφο χωριό Βωλάξ, θα θαυμάσεις live την τέχνη της καλαθοπλεκτικής, που ακόμα και σήμερα είναι η κύρια ασχολία των κατοίκων του και θα αγοράσεις χειροποίητα χρηστικά καλάθια.
Λίγο έξω από το χωριό, υπάρχει ένα αληθινό σεληνιακό τοπίο, γεμάτο ολοστρόγγυλους βράχους από γρανίτη που κανείς δεν ξέρει την αληθινή προέλευσή τους.
2. Στον Πύργο, το μεγαλύτερο χωριό στην Τήνο, αξίζει να επισκεφθείς τη Σχολή Καλών Τεχνών και το Μουσείο Μαρμαροτεχνίας όπου παρουσιάζεται η πορεία του μαρμάρου από την εξόρυξή του μέχρι τη δημιουργία ενός έργου τέχνης.
Εδώ βρίσκεται και το Σπίτι-Μουσείο του Γιαννούλη Χαλεπά, με το εργαστήριο και τα προσωπικά του αντικείμενα.
Μην παραλείψεις να κάνεις στάση για γαλακτομπούρεκο στην κεντρική μαρμάρινη πλατεία κάτω από τον πλάτανο!
3. Λίγο μετά τον Πύργο, βρίσκεται το ψαροχώρι Πάνορμος, ένα φυσικό λιμάνι, ιδιαίτερα δημοφιλές για τις γραφικές ταβέρνες του δίπλα στη θάλασσα.
4. Η Καρδιανή είναι ένα από τα πιο όμορφα χωριά, γεμάτη δέντρα και τρεχούμενα νερά από τις εντυπωσιακές κρήνες. Είναι από τα αγαπημένα μου χωριά, ιδανική για απογευματινές βόλτες.
5. Τα Υστέρνια είναι ένα πανέμορφο χωριό με μαγευτική θέα. Είναι χτισμένο ψηλά στον Όρμο Υστερνίων κι αυτό του δίνει το πλεονέκτημα της ατελείωτης θέας προς τη Σύρο και τα γύρω νησιά.
Πρέπει οπωσδήποτε να κάνεις ένα διάλειμμα στην καφετέρια που υπάρχει εκεί, να δοκιμάσεις τα πεντανόστιμα γλυκά, να θαυμάσεις την υπέροχη θέα και να χαθείς στο απέραντο γαλάζιο!
Στα Υστέρνια βρίσκεται κι ένα από από τα πιο γνωστά εστιατόρια του νησιού, το Θαλασσάκι. Ιδανική επιλογή για καλοφαγάδες!
6. Το αγαπημένο μου χωριό στην Τήνο, είναι το Δυο Χωριά. Μικρό, γραφικό, με πλακόστρωτα σοκάκια και γραφική πλατεία με πλάτανους. Το σημείο είναι ιδανικό για ένα ρομαντικό δείπνο με μαγευτική θέα!
7. Το χωριό Φαλατάδος είναι γνωστό για το Ρακιζιό, ένα τεράστιο πανηγύρι, που γίνεται κάθε χρόνο με αφορμή την απόσταξη ρακί.
Εδώ υπάρχει και το Σπίτι του Σκίτσου, όπου ο Κώστας και Βασίλης Μητρόπουλος, οι γνωστοί σε όλους πολιτικοί, χιουμοριστικοί σκιτσογράφοι, εκθέτουν τα σκίτσα τους.
Γευστικές τηνιακές προτάσεις
8. Το θυμαρίσιο μέλι της Τήνου ξεχωρίζει για το υπέροχο άρωμα, τη μοναδική γεύση και το χρυσαφένιο χρώμα του. Η Γιορτή Μελιού που γίνεται κάθε χρόνο στον Κάμπο, είναι αφορμή για ακόμα ένα μεγάλο γλέντι με γλυκά εδέσματα που έχουν σαν κύριο συστατικό το μέλι, ζωντανή μουσική και πολύ χορό μέχρι το πρωί.
9. Επιβάλλεται να δοκιμάσεις πεντανόστιμες σπιτικές λιαστές ντοματούλες, που με το χρώμα, τη γεύση και το άρωμά τους θα σε ταξιδέψουν σε τηνιακούς γαστρονομικούς προορισμούς.
10. Στη Γιορτή της Αγκινάρας που γίνεται κάθε χρόνο στην Κώμη, θα σου δοθεί η ευκαιρία να δοκιμάσεις παραδοσιακές και πρωτότυπες συνταγές με βάση τις πεντανόστιμες τηνιακές αγκινάρες και να διασκεδάσεις μέχρι το πρωί υπό τους ήχους ζωντανής ορχήστρας.
11. Τα λυχναράκια, είναι πασχαλινά γλυκά παραδοσιακά τυροπιτάκια, που ετοιμάζουν οι νοικοκυρές την Μεγάλη Τρίτη. Με οδοντογλυφίδες, υπομονή και πολύ μεράκι, τους δίνουν το χαρακτηριστικό “τσιμπητό” σχήμα.
12. Δεν πρέπει να φύγεις από το νησί, αν δεν δοκιμάσεις τα τηνιακά αμυγδαλωτά, που είναι τα πιο χαρακτηριστικά γλυκά της Τήνου.
13. Στη Γιορτή Κάπαρης που γίνεται κάθε χρόνο στην Ποταμιά, θα απολαύσεις πιάτα με βάση την τηνιακή κάπαρη και θα διασκεδάσεις μέχρι το πρωί σε ένα αυθεντικό νησιώτικο γλέντι με ζωντανή μουσική.
14. Γλυκά, τραγανά παξιμαδάκια με γλυκάνισο. Εάν τα δοκιμάσεις, ξετρελαθείς και θέλεις να φτιάξεις κι εσύ σπίτι σου, δες την αυθεντική τηνιακή συνταγή εδώ.
15. Τηνιακό ρακί. Δεν πρέπει να φύγεις από την Τήνο, χωρίς να δοκιμάσεις το αρωματικό ρακί της.
Ιδανική περίοδος είναι αρχές Σεπτέμβρη, ώστε να παραβρεθείς και στο Ρακιζιό, την αναβίωση της απόσταξης ρακί. Η διαδικασία αυτή γίνεται αφορμή για ένα μεγάλο γλέντι με ζωντανή μουσική, φαγητό, ποτό και χορό μέχρι το πρωί!
16. Τυράκι τηνιακό. Μαλακό τυρί, κοπανιστή και πέτρωμα είναι τα τρία χαρακτηριστικά τηνιακά τυράκια με ιδιαίτερη γεύση που αξίζει να τα δοκιμάσεις.
Εντυπωσιακά έθιμα
17. Ένα από τα πιο εντυπωσιακά έθιμα στην Τήνο, είναι τα Φαναράκια. Στις 30 Ιανουαρίου, γιορτάζεται η Εύρεση της θαυματουργής Εικόνας της Παναγίας. Οι πιστοί μαζεύονται στο προαύλιο του Ιερού Ναού Ευαγγελίστριας περιμένοντας την άφιξη των μαθητών, οι οποίοι καταφθάνουν κρατώντας αναμμένα χειροποίητα φαναράκια. Η ατμόσφαιρα είναι εντυπωσιακή και μαγική!
Από εκεί ξεκινάει η λαμπαδηφορία στα στενά της Χώρας και καταλήγει στο λιμάνι όπου οι εορτασμοί συνεχίζονται με εντυπωσιακά βεγγαλικά.
Στο τέλος των εορτασμών, οι μαθητές καταστρέφουν τα φαναράκια για να φτιάξουν καινούργια την επόμενη χρονιά.
18. Το Πάσχα στην Τήνο είναι μοναδική εμπειρία. Τη Μεγάλη Παρασκευή όλοι οι επιτάφιοι συγκεντρώνονται στη μαρμάρινη εξέδρα στο λιμάνι και οι άντρες που κρατάνε τον Επιτάφιο του Άη Νικόλα μπαίνουν με αυτόν στη θάλασσα, ανεξαρτήτως καιρού.
Αφού γίνει το τρισάγιο για τους ναυτικούς που έχουν χαθεί, η πορεία του επιταφίου συνεχίζεται προς το κοιμητήριο. Εκεί γίνεται πάλι τρισάγιο και την υπόλοιπη περιφορά αναλαμβάνουν οι γυναίκες!
19. Στις 23 Ιουλίου, η Τήνος γιορτάζει το Όραμα της Αγίας Πελαγίας, που έγινε αφορμή να βρεθεί η εικόνα της Παναγίας. Το απόγευμα, ξεκινάει εντυπωσιακή πεζή πομπή 8 χιλιομέτρων από τον Ιερό Ναό της Αγίας Πελαγίας προς τη χώρα, που κρατάει περίπου δύο ώρες. Στα πρώτα διακόσια μέτρα, οι μοναχές με την Εικόνα της Παναγίας προπορεύονται. Μετά την παραδίδουν σε ιερείς και πίσω τους ακολουθεί πλήθος πιστών.
20. Στις αρχές Σεπτέμβρη, στο υπέροχο χωριό Φαλατάδος, αναβιώνει κάθε χρόνο το Ρακιζιό, ένα πανάρχαιο έθιμο που γίνεται αφορμή για ένα τεράστιο πανηγύρι.
Ρακιζιό είναι όλη η διαδικασία για την παραγωγή ρακί αλλά και το μεγάλο γλέντι που ακολουθεί με ζωντανή μουσική μέχρι το πρωί.
Στον προαύλιο χώρο του σχολείου, στήνεται ένα μεγάλο καζάνι όπου γίνεται η απόσταξη και όποιος θέλει μπορεί να δοκιμάσει ζεστό ρακί. Για τους υπόλοιπους υπάρχει ρακί στα τραπέζια, ενώ οι γυναίκες του χωριού κερνούν λουκουμάδες και τοπικούς μεζέδες.
21. Τα πανηγύρια είναι μέρος της κοινωνικής ζωής των κατοίκων του νησιού. Εκτός από τα ενοριακά πανηγύρια, γίνονται και πολλά ιδιωτικά. Αρκετοί τηνιακοί έχουν στην κατοχή τους ένα μικρό εκκλησάκι που το ανοίγουν και κάνουν λειτουργία στη γιορτή του αγίου που είναι αφιερωμένο.
Συνήθως από την παραμονή καλούν κόσμο, μαγειρεύουν φαγητά και τους κερνούν όλους. Ανήμερα, μετά τη λειτουργία, κερνούν καφέ, ρακί, κουλουράκια, λουκούμια κι αμέσως μετά μεσημεριανό φαγητό με ρακί και κρασί.
Είχα την τύχη να παραβρεθώ κι εγώ σε ένα τέτοιο ιδιωτικό πανηγυράκι, στο εκκλησάκι του Αγίου Ιακώβου και πραγματικά ήταν ξεχωριστή εμπειρία.
Παραλίες
Η Τήνος έχει πολλές υπέροχες παραλίες για όλα τα γούστα… Άγιος Ιωάννης Πόρτο, Παχιά Άμμος, Άγια Θάλασσα, Άγιος Ρωμανός, Άγιος Σώστης, Καλύβια είναι μερικές από τις πιο γνωστές.
22. Μία από τις αγαπημένες μου παραλίες κοντά στη Χώρα, είναι τα Κιόνια με άμμο και αρμυρίκια.
23. Μία μικρή αλλά υπέροχη παραλία με χρυσή αμμουδιά είναι η παραλία Άμμος στα Υστέρνια!
24. Η Λιβάδα είναι μια ιδιαίτερη και “άγρια” παραλία, με τεράστια βράχια και βότσαλα. Για να φτάσεις εκεί πρέπει να έχεις δυνατό αυτοκίνητο και πριν ξεκινήσεις, να συμβουλευθείς τον καιρό. Δεν είναι κατάλληλη όταν έχει βοριά.
Θα σε κερδίσει με την άγρια ομορφιά της, τα μεγάλα κύματα και με τα περίεργα έργα τέχνης που είναι σμιλεμένα στα βράχια.
25. Η Ρώχαρη είναι μία όμορφη παραλία μετά τον Πάνορμο. Μπορείς να οργανώσεις ημερήσια εκδρομή για εξερεύνηση στα αξιοθέατα του Πύργου, μπανάκι στη Ρώχαρη και φαγητό δίπλα στο κύμα, στον Πάνορμο!
26. Οι εξωτικές και απόμερες παραλίες Μαλλί και Κουμελά, θα σε κερδίσουν με την ησυχία και με τα πεντακάθαρα γαλαζοπράσινα νερά τους!
Τήνος και αρχιτεκτονική
27. Εξαιρετικά διακοσμημένοι περιστεριώνες από σχιστόλιθο στέκουν διάσπαρτοι στην τηνιακή γη και περιμένουν να τους ανακαλύψεις.
Παλιότερα, οι εργάτες χρησιμοποιούσαν το κάτω μέρος τους σαν αποθήκη για τα εργαλεία τους, ενώ στο πάνω φιλοξενούσαν περιστέρια. Οι κουτσουλιές τους ήταν το καλύτερο λίπασμα για τα χωράφια τους, ενώ τα μικρά περιστέρια (πιτσούνια) ήταν μία ιδιαίτερη λιχουδιά.
28. Εκατοντάδες μικρά κατάλευκα ξωκλήσια. Αρκετά από αυτά είναι ιδιωτικά, αφού η παράδοση θέλει τις τηνιακές οικογένειες να έχουν στην κατοχή τους από ένα ξωκλήσι. Το ανοίγουν συνήθως στη γιορτή του αγίου που είναι αφιερωμένο, καλούν κόσμο, κάνουν λειτουργία και αμέσως μετά πανηγυράκι. Κερνούν δηλαδή τους καλεσμένους πρωινό και μεσημεριανό φαγητό με ποτό και ρακί.
29. Ξερολιθιές ή πεζούλες. Το μεγαλύτερο μέρος του εδάφους της Τήνου είναι επικλινές κι άγονο. Οι ξερολιθιές ήταν ένας έξυπνος αλλά δύσκολος στην κατασκευή του τρόπος, για να δημιουργηθούν καλλιεργήσιμες εκτάσεις. Με αυτόν τον τρόπο, το έδαφος κρατάει το χώμα και το νερό, και γίνεται εύφορο κι εύκολα καλλιεργήσιμο.
30. Ανεμόμυλοι. Η Τήνος θεωρείται το νησί των ανέμων. Θα ήταν περίεργο, αν δεν υπήρχαν ανεμόμυλοι. Παλιότερα χρησιμοποιήθηκαν για το άλεσμα του σιταριού. Όσοι έχουν σωθεί, αποτελούν αξιοθέατα και μάρτυρες μιας άλλης εποχής.
Τήνος θα πει…
Η Τήνος είναι ένα από τα 5 αγαπημένα μου νησιά για καλοκαιρινές διακοπές. Κι αυτό όχι άδικα, αφού μετά από δεκάδες φορές που την επισκέφθηκα, γνώρισα τις ομορφιές της και τη λάτρεψα. Τώρα πια, στο νησί, έχω αγαπημένους φίλους κι αυτός είναι για εμένα ακόμα ένας λόγος να ταξιδέψω ως εκεί.
Η Τήνος είναι το νησί της θρησκείας, της παράδοσης, των εθίμων, των πανηγυριών, των μουσείων, της αρχιτεκτονικής, της γαστρονομίας, του πολιτισμού, της τέχνης και των ήρεμων διακοπών!
Εγώ βρήκα 30+1 λόγους που με έκαναν να τη λατρέψω. Θα ήθελα κι εσύ να βρεις άλλους τόσους…
Για περισσότερες πληροφορίες, κάνε κλικ στο tinosecret.gr και στο tinosabout.
Ευχαριστώ θερμά τις κυρίες Ζάννα Αλαβάνου και Γεωργία Εξάρχου για τις πληροφορίες που μου έδωσαν για τη συγγραφή αυτού του άρθρου.
Μήπως μετά από όσα διάβασες, μήπως πρέπει να επιλέξεις την Τήνο για τις φετινές διακοπές σου και να ανακαλύψεις τις κρυμμένες ομορφιές της;
Αφήστε μια απάντηση